Nội soi siêu âm qua dạ dày
Giữ thẳng ống soi trong dạ dày để quan sát các hình ảnh với mặt cắt vuông góc với ống soi khi nhìn từ phía chân của bệnh nhân. Kỹ thuật phổ biến là đầu tiên hãy đẩy ống soi vào thân vị hoặc hang vị và quét trong khi rút ống soi với bóng siêu âm được bơm căng. Kỹ thuật khác là tiếp tục thực hiện quan sát trên siêu âm trong khi từ từ rút ống soi về dạ dày từ tá tràng ở tư thế ống soi ngắn (short-scope position). Dù là bằng kỹ thuật nào trong 2 kỹ thuật trên, khi quan sát thấy tụy, hãy định vị tụy ở vị trí 6 giờ trên màn hình nội soi, quan sát thân, đuôi tụy và vùng xung quanh tụy trong khi sử dụng các mốc giải phẫu làm mốc tham chiếu.
Nội soi siêu âm qua dạ dày
BƯỚC 1 | Thân tụy
Từ từ rút ống soi từ thân vị hoặc hang vị để làm thẳng ống soi. Sau đó sử dụng TM lách làm mốc tham chiếu để quan sát thân tụy.
BƯỚC 2 | Đuôi tụy
Trong khi xoay ống soi theo chiều kim đồng hồ và rút nhẹ ống soi, hãy đi theo nhu mô tụy và ống tụy chính để quan sát đuôi tụy. Sử dụng TM lách và thận trái làm mốc tham chiếu.
BƯỚC 3 | Đuôi tụy/ Rốn lách
Xoay ống soi thêm theo chiều kim đồng hồ. Sau đó sử dụng phân nhánh TM lách ở rốn lách là mốc tham chiếu để quan sát đuôi tụy.
BƯỚC 4 | Bờ xa của đuôi tụy
Trong khi đi theo nhu mô tụy, đẩy ống soi vào thêm một chút để quan sát bờ xa của đuôi tụy.
BƯỚC 5 | Thân tụy
Xoay ống soi ngược chiều kim đồng hồ để quan sát thân tụy thêm một lần nữa.
BƯỚC 6 | ĐM thân tạng
Sau khi quan sát thân tụy, rút ống soi một chút để quan sát ĐM thân tạng xuất phát từ ĐM chủ. Kiểm tra xem có hạch bạch huyết nào xung quanh khu vực này hay không.
BƯỚC 7 | Tuyến thượng thận trái
Tuyến thượng thận trái sẽ được quan sát thấy ở vị trí giữa thận trái và ĐM chủ.
Làm sao tìm được tụy (thân và đuôi tụy) bằng nội soi siêu âm qua dạ dày
Thỉnh thoảng, tụy rất khó quan sát thấy do bị teo hoặc bị mô mỡ thay thế (nhiễm mỡ). Trong trường hợp như vậy, hãy rút ống soi càng gần về phía tâm vị càng tốt trong khi đang nội soi siêu âm qua dạ dày để quan sát thấy hình ảnh cắt ngang của ĐM chủ xuất hiện ngay bên dưới đầu dò. Xoay màn hình cho đến khi hình ảnh ĐM chủ nằm ở vị trí 6 giờ trên màn hình nội soi (Hình a). Trong khi giữ nguyên trục ống soi như vậy, đẩy ống soi vào để quan sát thấy TM lách; nhu mô tụy có thể được quan sát thấy ở vị trí giữa TM lách và đầu dò (Hình b). Ngoài ra, cũng có thể quét từ thân vị để tìm thận trái, sau đó tìm đuôi tụy ở vị trí giữa thận trái và đầu dò (Hình c).
Các ghi chú khi quan sát bờ xa của đuôi tụy
Khi quan sát bờ xa của đuôi tụy, về cơ bản, hãy bắt đầu bằng việc quét theo hướng đuôi tụy dọc theo ĐM và TM lách, đi theo những mạch máu này tới vị trí chúng phân nhánh. Ở đây, bạn nên cẩn thận kiểm tra sự phân bố của nhu mô tụy. Nhu mô tụy được phân bố theo nhiều cách. Các cách này bao gồm: nằm dọc theo ĐM và TM lách; hướng ra xa khỏi ĐM và TM lách về phía chân bệnh nhân và đi vào khoảng trống giữa thận trái và lách (nhu mô tụy khi được quan sát thấy sẽ nằm xa đầu dò siêu âm, Hình a); và hướng về phía lách ở xa ĐM và TM lách và đi về hướng đầu của bệnh nhân (nhu mô tụy khi được quan sát thấy sẽ nằm ở gần đầu dò siêu âm, Hình b).
Đối với một bác sĩ mới, khi quan sát đuôi tụy, hãy xem nhu mô đuôi tụy trên CT hoặc MRI trước khi làm nội soi siêu âm để hiểu được sự sắp xếp của các cấu trúc ở khu vực đuôi tụy. Điều quan trọng là không bỏ sót các tổn thương xuất hiện ở vùng xa của đuôi tụy.
Làm sao quan sát tuyến thượng thận trái
Tuyến thượng thận trái có thể được quan sát bằng nội soi siêu âm đầu dò radial theo cách tương tự như khi sử dụng nội soi siêu âm đầu dò convex. Hình ảnh “chim hải âu đang bay” trên màn hình nội soi siêu âm, tuyến thượng thận trái sẽ nằm ở vị trí phía trên bên trái của thận trái ở mặt lưng của đuôi tụy. Tuyến thượng thận trái có thể được hiển thị cùng lúc ở mặt lưng khi quan sát thân và đuôi tụy (Hình a) hoặc được hiển thị ở vị trí giữa thận trái và ĐM chủ khi rút nhẹ ống soi trong lúc quan sát thấy thận (Hình b).
- Content Type
